Ένα από τα πιο σπάνια και σημαντικά ευρήματα της αρχαίας ελληνικής μουσικής τεχνολογίας, η Ύδραυλις του Δίου, μπαίνει στο επίκεντρο ενός πρωτοποριακού ευρωπαϊκού ερευνητικού εγχειρήματος, που επιχειρεί να ανασυστήσει τον χαμένο ήχο της αρχαιότητας με τη βοήθεια της ψηφιακής τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης.
Η Ύδραυλις, που ανακαλύφθηκε το 1992 στον αρχαιολογικό χώρο του Δίου, θεωρείται ο αρχαιότερος γνωστός πρόδρομος του εκκλησιαστικού οργάνου. Πιο συγκεκριμένα, απέναντι από τη βίλα του Διονύσου αποκαλύφθηκαν τα θεμέλια ενός κτιρίου. Το πρωί της 19ης Αυγούστου 1992, οι αρχαιολόγοι βρήκαν κομμάτια από μικρούς χάλκινους σωλήνες. Επιπλέον, κάποιος βρήκε ένα μεγαλύτερο, ορθογώνιο, χάλκινο πιάτο. Τα μεμονωμένα ευρήματα συνδέονταν εν μέρει με το συμπιεσμένο χώμα. Αφού αναγνωρίστηκε το νόημα του ευρήματος, το χώμα αφαιρέθηκε ευρέως και στάλθηκε για περαιτέρω επεξεργασία στα εργαστήρια. Μετά τον καθαρισμό των αντικειμένων, αναγνωρίστηκε ότι ήταν ένα μουσικό όργανο, μια Ύδραυλις. Το εύρημα χρονολογήθηκε στον 1ο αιώνα π. Χ.
Σήμερα εκτίθεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Δίου, ωστόσο διασώζεται σε αποσπασματική κατάσταση, με πολλά από τα βασικά της εξαρτήματα να λείπουν. Το γεγονός αυτό καθιστά αδύνατη όχι μόνο την ανακατασκευή της πλήρους λειτουργίας της, αλλά και την κατανόηση του αυθεντικού της ήχου.
Αυτό ακριβώς το κενό επιχειρεί να καλύψει το ευρωπαϊκό έργο MusicSphere, μέσα από τη δημιουργία ενός ψηφιακού «διδύμου» της Υδραύλεως. Με βάση αρχαιολογικά δεδομένα, ιστορικές πηγές και συγκριτική μελέτη, τα ελλείποντα τμήματα του οργάνου θα αναδομηθούν αρχικά ψηφιακά και στη συνέχεια ως φυσικά αντικείμενα, ώστε να αποδοθεί με τη μέγιστη δυνατή ακρίβεια η αρχική μορφή μίας αρχαίας Υδραύλεως.
Το τελικό αποτέλεσμα θα είναι ένα πλήρως εμβυθιστικό ψηφιακό περιβάλλον, στο οποίο ο χρήστης θα μπορεί να «ακούσει» και να «δει» την Ύδραυλι ως ζωντανό όργανο. Στόχος δεν είναι μόνο η επιστημονική τεκμηρίωση, αλλά και η εμπειρική πρόσβαση σε έναν ήχο που έχει χαθεί εδώ και αιώνες.
Πηγή και περισσότερα στοιχεία ΑΠΕ-ΜΠΕ
Πηγή και περισσότερα στοιχεία Βικιπαίδεια